Najsłynniejsze sale koncertowe, które bywają studiami nagrań
i najsłynniejsze studia, które publiczności nie wpuszczają.
(część ósma)

W poprzednich częściach pominąłem wiele znaczących studiów nagrań dla historii muzyki i tej poważnej, jazzowej, ale przede wszystkim rockowej, opiszę niektóre:

  • [1] De Lane Lea Studios
  • [2] Morgan Studios
  • [3] Trident Studios
  • [4] Royal Festival Hall
  • [5] Olympic Studios
  • [6] The Hit Factory
  • [7] Rockfield Studios

 


[1] -> De Lane Lea Studios [10] (Warner Bros. De Lane Lea Studios) to studio nagrań z siedzibą przy Dean Street (Soho) w Londynie. Studia te były głównie wykorzystywane do kopiowania filmów fabularnych i programów telewizyjnych, ale i artyści, tacy jak The Animals, The Beatles, Soft Machine, Queen, The Rolling Stones, Bee Gees, The Who, The Jimi Hendrix Experience, Pink Floyd, Wishbone Ash , Renaissance, Electric Light Orchestra i Deep Purple nagrywały piosenki w tych studiach, szczególnie w ich dawnych pomieszczeniach przy 129 Kingsway oraz w Engineers Way (Wembley), gdzie grupa Queen nagrała swoje dema w 1971 roku.

Major William De Lane Lea, francuski attaché wywiadu brytyjskiego rządu, założył De Lane Lea Studios w 1947 roku, aby nadać francuskim filmom angielskie teksty. Studia zostały dostosowane do wymagań rynku i znacznie rozszerzone w różnych aspektach w latach 60. i 70. Sprzedaż nagrań muzycznych gwałtownie wzrosła, a rozwój komercyjnego radia i telewizji dodatkowo przyczyniła się zwiększonego popytu na usługi nagraniowe. Major De Lane Lea został zastąpiony po jego śmierci w 1964 roku przez syna Jacquesa, który był także producentem filmowym, reżyserem i pisarzem. Opuścił firmę w 1978 roku. De Lane Lea specjalizuje się w postprodukcji dźwięku dla kina i telewizji. Obejmuje sześć indywidualnych studiów, w tym Studio 1- największy w mieście teatr dubbingowy z jedną z najpotężniejszych konsol miksujących AMS Neve DFC, zbudowaną na potrzeby wcześniejszego studia telewizyjnego, a jeszcze wcześniej studia orkiestrowego. Warner Bros. kupił studia w listopadzie 2012 r. z myślą o utrzymaniu studio nagrań.

 

[2] -> Morgan Studios [11], znane również jako Morgan Sound Studios, to studia nagrań przy High Road (Willesden) w północno-zachodnim Londynie.

Studia były znane z wielu nagrań z lat 60. i 70. XX wieku, autorstwa niektórych najważniejszych zespołów i artystów nurtu rockowego i folkowego, takich jak Ten Years After, Yes, The Kinks, Donovan, Paul Simon, Led Zeppelin, Pink Floyd, Greenslade , Joan Armatrading, Cat Stevens, Paul McCartney, Jethro Tull, Rod Stewart, Black Sabbath, UFO i The Cure. Studio było wtedy godne najwyższej uwagi, ponieważ posiadało pierwszy 24-ścieżkowy magnetofon taśmowy w Anglii wyprodukowany przez firmę Ampex.  Barry Morgan- pierwszy właściciel, powiększył placówkę o cztery różne studia nagraniowe. Morgan Studios zostało sprzedane w latach 80.. Studia 3 i 4 przyjęły nazwę Battery Studios; a Studia 1 i 2, które zostały sprzedane Robinowi Millarowi, przemianowano na Power Plant Studios. Studio miało zarówno fortepian Steinway, jak i organy Hammonda. Ich dawne pomieszczenia są teraz zajęte przez Miloco Studios.

 

[3] -> Trident Studios [12] to brytyjskie studia nagrań, zlokalizowane przy 17 St Anne’s Court w londyńskiej dzielnicy Soho. Został zbudowany w 1967 roku przez Normana Sheffielda, perkusistę grupy The Hunters z lat 60. i jego brata Barry’ego. Przebojowy singiel- „My Name is Jack” grupy Manfreda Manna zostało nagrane w studio Trident w marcu 1968 roku i przyczyniło się do powstania najwyższej reputacji studia. Później tego samego roku Beatlesi zarejestrowali tam swoją piosenkę „Hey Jude” i część podwójnego albumu zatytułowanego „White Album”. Inne znane albumy i piosenki nagrane w Trident to „Candle in the Wind” Eltona Johna, „The Rise and Fall of Ziggy Stardust” Davida Bowiego oraz albumy “Queen”, “Queen II” i “Sheer Heart Attack”.

Inni artyści korzystający z Trident Studios to Bee Gees, Carly Simon, Chris de Burgh, Frank Zappa, Genesis, Brand X, James Taylor, Joan Armatrading, Joe Cocker, Kiss, Tygers of Pan Tang, Lou Reed, Peter Gabriel, Marc Almond, Marc and the Mambas, Soft Cell, The Rolling Stones, Thin Lizzy, Tina Turner, T-Rex, Van der Graaf Generator, Yes i John Entwistle.
Bracia Sheffield zapewniali dużą swobodę w pracy, ale dbali jednocześnie o wysokie standardy inżynierii dźwięku, a najnowocześniejszy sprzęt nagrywający w studio przyciągał wielu znaczących artystów- na fotografii wyżej widać wnętrze studia i słynny fortepian Bechstein, który dysponował wyjątkowo bogatym brzmieniem. Był to ręcznie robiony instrument wielkości modelu C. Bechsteina, który miał ponad sto lat. Ten fortepian można usłyszeć w „Hey Jude” Beatlesów, „Your Song” Eltona Johna, „Killer Queen” Queenów i w wielu innych utworach.

Konsole Trident A Range zostały pierwotnie zaprojektowane i zbudowane przez Malcolma Tofta, który był głównym inżynierem dźwięku w Trident i Barry’ego Portera, który był odpowiedzialny za stan techniczny studia. Inne studia usłyszały o tym i złożyły zamówienia na konsole, à la Trident. Założone przez Malcolma Tofta przedsiębiorstwo- Trident Audio Developments, produkowało ten sprzęt i je sprzedawało. Cherokee Studios z Los Angeles było jednym z pierwszych odbiorców konsoli. Konsola Trident zyskała świetną reputację dzięki bardzo wyraźnemu i przyjemnemu brzmieniu z bardzo muzykalną sekcją EQ.

 

[4] -> Royal Festival Hall [13] to sala koncertowa, taneczna i dyskusyjna w Southbank Centre w Londynie, z 2700 miejscami na widowni. Leży na południowym brzegu Tamizy, niedaleko Hungerford Bridge, w londyńskiej dzielnicy Lambeth. London Philharmonic Orchestra, Philharmonia Orchestra i Orchestra of the Age of Enlightenment często z niej  korzystają.

Hala została zbudowana dla Rady Hrabstwa Londyn (London County Council- LCC). Szkic Lesliego Martina z 1948 roku przedstawia projekt sali koncertowej jako jajko w pudełku. Ale siłą projektu była aranżacja przestrzeni wewnętrznej: centralne schody mają uroczysty charakter. Zleceniodawcy obawiali się, że choć skala projektu wymagała monumentalnej budowli, nie powinna ona kopiować triumfalnego klasycyzmu wielu wcześniejszych budynków użyteczności publicznej. Szeroko otwarte foyer z barami i restauracjami miały być miejscem spotkań wszystkich i nie powinny istnieć oddzielne bary dla różnych klas patronów. Ponieważ te przestrzenie publiczne zostały zbudowane wokół audytorium, miały również efekt izolowania hali od hałasu sąsiadującego mostu kolejowego. W zbudowanej hali zastosowano ulubiony materiał modernizmu- żelbeton, a także bardziej luksusowe elementy, w tym piękne drewno i skamieniały wapień Derbyshire. Zewnętrzna część budynku była jasnobiała, co miało kontrastować z otaczającym ją poczerniałym miastem. Duże przestrzenie szklane na elewacji pozwalały światłu swobodnie przepływać przez wnętrze. W hali pierwotnie było 2.901 miejsc. Wspornikowe pudełka są często opisywane jako wyglądające jak szuflady wyciągnięte w pośpiesznym włamaniu, ale żadne z nich nie ma ograniczonej widoczności. Sufit był zmyślnie rzeźbiony, na granicy możliwości technologii budowlanej i, jak się okazuje, znacznie wykracza poza współczesne rozumienie akustyki. Robin Day, który zaprojektował meble na widownię, zastosował wyraźnie zarysowaną strukturę w swoich projektach z giętej sklejki i stali. Oryginalny budynek miał bujnie posadzone tarasy dachowe, foyer drugiego poziomu rozlewa się na tarasy z widokiem na rzekę, a oryginalne wejścia zostały umieszczone po bokach budynku, umożliwiając odwiedzającym dotarcie bezpośrednio do schodów prowadzących do audytorium.

Royal Festival Hall oficjalnie została otwarta 3 maja 1951 roku koncertem galowym z udziałem króla Jerzego Vl i królowej Elżbiety. Grała orkiestra pod dyrekcją Sir Malcolma Sargenta i Sir Adriana Boulta. Sala Festiwalowa była jedną z pierwszych sal koncertowych na świecie, która została zbudowana z zastosowaniem naukowych zasad, zarówno teoretycznych, jak i eksperymentalnych. Hope Bagenal i jego koledzy z Research Building stanowili integralną część zespołu projektowego. Zachowanie akustyczne siedzeń zostało zmierzone i przetestowane w laboratorium, aby umożliwić bardziej wymagające projektowanie. Dokładnie przeanalizowano problemy związane z hałasem zewnętrznym.

Po otwarciu sali pojawiła się krytyka niektórych aspektów akustyki. Wynikało to częściowo z faktu, że niektóre z pierwotnych specyfikacji powierzchni pomieszczeń określone przez konsultantów akustycznych zostały zignorowane w procesie budowy. Szczególnym problemem dla wykonawców była trudność słyszenia się na scenie. Zarówno pochylone ściany boczne „blast”, jak i sklejkowe odbłyśniki emitowały dźwięk z dala od sceny. Ogólny konsensus był taki, że hala była „zbyt sucha”, niewystarczająco pogłosowa, szczególnie przy niskich częstotliwościach i że bas był słaby. Definicja była „doskonała” dla muzyki kameralnej i współczesnej, ale sala nie była tak skuteczna dla muzyki późnego okresu klasycznego lub romantycznego. Sir John Barbirolli tak to skomentował: „Wszystko jest ostre i jasne i bez wpływu, nie ma pełni w punktach kulminacyjnych”.
Leo Beranek, amerykański inżynier-akustyk, który przeprowadził pomiary we wszystkich wiodących salach koncertowych na świecie, stwierdził, że wykończenie wnętrza widowni pochłaniała zbyt dużo dźwięku. W 1962 r. władze, po długotrwałych eksperymentach, przekonały się, że nie można poprawić pogłosu hali poprzez dalsze przerabianie jej powierzchni. Dłuższy pogłos wymagałby modyfikacji głównej konstrukcji, zmniejszając ilość miejsc siedzących i zbudowanie nowego sufitu. Uznano te zabiegi za zbyt kosztowne, zwłaszcza że jakikolwiek hipotetyczny wzrost „ciepła” lub „rezonansu” może wynikać z poświęcenia innych pozytywnych cech, za które Royal Festival Hall była ogólnie cenioną, na przykład za klarowność, względną jednorodność reakcji akustycznej i brak echa.
Wiadomo było, że starożytni Grecy opracowali technikę używania waz wbudowanych w audytorium, które dodawały rezonans w celu wzmocnienia tonu lub poprawy jego jakości, chociaż efekt był niewystarczająco mocny. Building Research Station opracowała elektroniczną metodę wydłużania czasu pogłosu za pomocą systemu o nazwie „rezonans wspomagany”, w którym część energii akustycznej traconej na powierzchni hali została zastąpiona energią akustyczną dostarczaną przez głośnik. Każdy mikrofon i związany z nim głośnik ograniczono do jednej częstotliwości, umieszczając mikrofon wewnątrz rezonatora Helmholtza zamontowanego w suficie w zakresie rozmiarów rezonujących w szerokim zakresie niskich częstotliwości, które zdaniem krytyków i muzyków nie odbijały się odpowiednio w hali. 172 kanały zostały wykorzystane do pokrycia zakresu częstotliwości od 58 Hz do 700 Hz, zwiększając czas pogłosu z 1,4 do 2,5 s w paśmie oktawowym 125 Hz. Jednak system nigdy w pełni nie rozwiązał problemu, a wraz z wiekiem stał się zawodny, od czasu do czasu emitując dziwne dźwięki podczas występów. Został wyłączony w 1998 r., co przywróciło akustykę do tak złego stanu, że grający muzycy „tracą wolę życia” (według znakomitego dyrygenta Sir Simona Rattle’a).
Budynek przeszedł gruntowny remont w latach 2005–2007, mający na celu poprawę złej akustyki i układu budynku, prowadzony przez architektów Allies & Morrison z firmami Max Fordham LLP oraz Price & Myers. Wnętrze przestrzeni sali koncertowej było prawie całkowicie nienaruszone aż do tego ponownego modelowania, w którym baldachim sceny i ściany odbudowano w bardziej prostokątne formy. Liczba miejsc siedzących została nieznacznie zmniejszona do 2 788 miejsc, w tym miejsca przeznaczonego dla chóru. Za radą firmy akustycznej Kirkegaard Associates brak pogłosu i trudne warunki dla muzyków zostały skorygowane przez zmiany w strukturze audytorium. Powierzchnie, które wcześniej pochłaniały dźwięk, zostały przekształcone, aby wspierać i podtrzymywać dźwięk. Gobeliny w oknach na tylnych ścianach zostały zebrane, aby zwiększyć pogłos, ale można je ponownie rozmieścić wraz z dodatkowymi chłonnymi żaluzjami nad sceną i wokół sali, gdyby zaszła taka potrzeba. Drewniane panele ścienne w hali zostały poddane podwieszeniu, aby zmienić ich właściwości akustyczne, a pofalowane tynkowe panele sufitowe zostały całkowicie zrekonstruowane przy użyciu solidniejszych materiałów, aby zapewnić większe ciepło dźwięku i wsparcie dla częstotliwości basowych. Nowe regulowane baldachimy akustyczne zostały umieszczone na szerokości sceny, aby umożliwić rezonowanie częstotliwości basów w przestrzeni nad sceną oraz aby odbić wysokie częstotliwości, co miało poprawić sprzężenie zwrotne pomiędzy wykonawcami. Scena została ponownie skonfigurowana, aby zapewnić więcej miejsca dla wykonawców, a układ ścian wokół sceny został znacznie zmieniony. Oryginalne fotele zaprojektowane przez Robin Day zostały odnowione i tapicerowane, aby uczynić je wygodniejszymi i bardziej odpowiednimi akustycznie. Przy okazji remontu poprawiono infrastrukturę obiektu.

Sala koncertowa wyposażona jest w instrument organowy zbudowany w latach 1950–1954 przez Harrison & Harrison. Te organy zaprojektowane zostały jako dobrze wyważony instrument klasyczny obejmujący wiele bogatych i różnorodnych zespołów, które same lub w połączeniu mogłyby równać się dynamicznej skali dowolnej orkiestry lub zespołu chóralnego. Radzą sobie też doskonale z całym repertuarem solistycznym. Zasady projektowania jego konstrukcji dały początek zupełnie nowej szkole budowania organów, znanej jako English Organ Reform Movement, wpływającej na budowę organów katedralnych w Coventry i Blackburn oraz organy sali koncertowej w Fairfield Halls, Croydon, i Bridgewater Hall. Ale też w wielu przypadkach europejskich konstrukcji widać wpływ brytyjskiej szkoły. Jednak konstrukcja tego instrumentu utrudniała konserwację i do 2000 r., w związku z tym i ten instrument podczas remontu sali został przetworzony przez tę samą firmę, która je zbudowała- Harrison & Harrison.
Kompleks, do którego należy Royal Festival Hall obecnie nie należy już do nieistniejącego London County Council lecz do Arts Council, niezależnej organizacji artystycznej, obecnie znanej jako Southbank Centre. Kompleks obejmuje, oprócz sali koncertowej, kilka barów, restauracji i salę balową.

 

[5] -> Olympic Studios było znanym niezależnym komercyjnym studiem nagraniowym, najlepiej znanym z wielu nagrań rockowych, popowych i dźwiękowych nagranych pod koniec lat 60. XX wieku. Było to bardzo szanowane studio wykorzystywane przez zespoły rockowe i popowe branży muzycznej. Po kilku latach pracy jako studio reklam telewizyjnych, w 1966 roku został przekształcony w Olympic Sound Studios [14], z wystarczającą ilością miejsca, aby pomieścić 70-osobową orkiestrę.

The Rolling Stones był jednym z jego pierwszych klientów, nagrywając sześć kolejnych albumów w latach 1966–1972 również  The Beatles pracowali w studiu, aby nagrać utwory „All You Need Is Love” i „Baby, You’re A Rich Man”. The Who nagrał swoje klasyczne albumy „Who’s Next” i „Who Are You”. Tam też nagrywał Led Zeppelin swój debiutancki album w październiku 1968 r. Queen wykorzystała studio do swojego przełomowego albumu „A Night At The Opera”. Ze studia korzystało wielu innych wykonawców gdy tworzyli swoje przełomowe albumy i single, na przykład tacy artyści jak The Small Faces, The Jimi Hendrix Experience i Procol Harum (nagrali w tym studio „Whiter Shade Of Pale”).

Sesja w Studio One w Barnes z 1971 roku kiedy BB King nagrywał swój album w Londynie.
Widoczni muzycy to Ringo Starr za perkusją, basista Klaus Voormann,
Peter Green na gitarze i Steve Marriott na harmonijce ustnej.

Studio nagrało także i wyprodukowało muzykę do filmowej wersji „Jesus Christ Superstar” (1973) i „The Rocky Horror Picture”. W ciągu następnych 30 lat do artystów, którzy nagrywali w 117-123 Church Road, należeli B.B. King, David Bowie, The Jam, Pink Floyd, Duran Duran, Oasis, Barbra Streisand, Nick Cave czy Madonna. Olympic Studios został przejęty przez Virgin, firmę Richarda Bransona, w 1987 roku, a następnie stał się częścią EMI, kiedy ta wytwórnia przejęła Virgin w 1992 roku.

Olympic był miejscem nagrań dla wielu gwiazd, w tym brytyjskiego bluesmana Alexisa Kornera.
Obraz (po prawej) sesji BB Kinga podczas dyskusji z inżynierami nagrań.

Pierwotnie Olympic Studios znajdowały się w centrum Londynu. Studia te były własnością Angusa McKenzie, który podpisał umowę dzierżawy opuszczonej synagogi przy Carlton Street w londyńskiej dzielnicy West End. Wspólnie z Richardem „Dickiem” Swettenhamem McKenzie otworzył  Olympic Studio One z lampową konsolą do nagrywania zakupioną od Olympia Studio,  Swettenham zaprojektował pierwszą profesjonalną tranzystorową konsolę na świecie, która została zainstalowana w Studio One w 1960 roku, wraz z pierwszym czterościeżkowym magnetofonem w Anglii. W 1966 r., po przedłużeniu dzierżawy lokalu Carlton Street, McKenzie sprzedał swoją część firmy Cliffowi Adamsowi i John’owi Shakespeare’owi, którzy pod kierunkiem inżyniera Keitha Granta przenieśli studia do Barnes. Usytuowany przy 117 Church Road budynek Barnes został zbudowany w 1906 roku i znany jako Byfeld Hall, teatr dla Barnes Repertory Company. W pierwszej dekadzie było to miejsce związane z bioskopem, wczesną formą kina połączoną z salą muzyczną i instrumentacją. Później pełniło rolę kina. W latach 50. budynek stał się studiami produkcji telewizyjnej. Inżynier Eddie Kramer [15] przypomniał, że w 1967 r. „Olympic Studios było w czołówce technologicznej. Byliśmy bardzo innowacyjni i oczywiście mieliśmy najlepszą konsolę w Anglii i być może na świecie w tym czasie”. W 1969 roku Grant zlecił przeprojektowanie studia Two, ponieważ popularne studio sprawiało problemy z przesyłaniem dźwięku do Studio One. Na przykład kiedy Studio One nagrywało muzykę klasyczną Elgara, to Studio Two w tym czasie mogło prowadzić sesje z Rolling Stonesami. Znany architekt Robertson Grant (ojciec Keitha) z powodzeniem opracował całkowicie pływającą przestrzeń o wadze siedemnastu ton, która była wspierana przez gumowe podkładki. Wystrój i wyposażenie nowego studia Two zaprojektował Mick Jagger. Później Grant dodał prawdopodobnie pierwszą natychmiastową zmianę akustyczną, używając szorstkich drewnianych listew, które mogą zakrywać lub odsłonić płyty dźwiękochłonne za nimi i zmienić odpowiedź akustyczną. To sprawiło, że pomieszczenie nadaje się do nagrywania muzyki rockowej i orkiestrowej „za jednym pociągnięciem sznurka”. Jeśli chodzi o projektowanie i budowę struktury akustycznej nowego kompleksu studyjnego, Keith zatrudnił zespół najwyższej jakości. Robertson Grant od samego początku odgrywał kluczową rolę. „Pracę w studio zorganizowałem całkowicie po swojemu, co było fantastyczne. Przyprowadziłem ludzi, których chciałem wprowadzić, a wszyscy byli niesamowici” – powiedział Grant. „Nie użyłem taty, ponieważ był nepotyczny- był niezwykle dobrym architektem. Zaprojektował i zbudował ogromne szpitale dla North Hospital Regional Hospital Board. Był poważnym człowiekiem i znał się na rzeczy.” Akustyka dla Studio One została zaprojektowana przez Keitha Granta i Russela Pettingera i „prawie udało im się za pierwszym razem”, jednak do pewnego stopnia przeszkadzał błąd w montażu płytek sufitowych, który został całkowicie naprawiony dopiero w 1968 roku. „Był jeden straszny wzrost absorpcji w stosunku do odbicia” – westchnął Grant. „Płytki sufitowe miały być w 70% chłonne i w 30% odblaskowe, ale poszły w drugą stronę. Kiedy dach się podniósł, postawiliśmy twardą winylową podłogę, a kiedy przetestowaliśmy dźwięk, powiedzieliśmy „Och, nie!”. ale było już trochę za późno, żeby cokolwiek zrobić. Po około dwóch lub trzech tygodniach prób poradzenia sobie z tym jak to brzmiało, czego nienawidziłem, mój drogi przyjaciel- Chris Hind, i ja spędziłem cały weekend 20 stóp nad ziemią w czymś w rodzaju windy strażackiej i ułożyliśmy się przesłony z tkaniny, która zabiła problem…”. Kiedy Jean-Luc Godard nagrywał tam Rolling Stones’ów dla filmu, umieścił pod żarówkami dyfuzyjny papier. To wywołało pożar dachu. Grant dalej relacjonował: „…o trzeciej nad ranem, były tam jeszcze wozy strażackie […] Mieliśmy sesję o 10 … W studio było trochę bałaganu, ale zrobiliśmy to z dziurą w dachu, co było absolutnie niesamowite! I dlatego udało nam się odbudować dach z odpowiednimi płytkami, o odpowiedniej wartości, nie do góry nogami, i to było błogosławieństwo w przebraniu, ponieważ poprawiliśmy to miejsce, a potem było po prostu wspaniale… cudowna akustyka, zresztą posłuchaj „Sympathy For The Devil” – zrobiło mi to najlepszą przysługę na świecie!
Oprócz tafli w suficie wystąpił jeszcze jeden wczesny błąd podczas adaptacji akustycznej podczas procesu budowania głównego studia. Znów problem został szybko rozwiązany przez Keitha Granta i jego kumpla- Chrisa Hinda: „Uważam, że studio nie powinno mieć równoległych powierzchni, więc jeśli masz dwie ściany zwrócone do siebie, musisz sprawić, aby nie były równoległe”- wyjaśnił Grant. „Sposób, w jaki zamierzałem to zrobić w Barnes, miał używać listew z drewna, które powinny były być przybite pod różnymi kątami, ale jakoś tego nie zrozumiano. Wszystkie były przybite na płasko, więc wciąż były równoległe powierzchnie. W tym czasie robiłem tak wiele innych rzeczy, których nie zauważyłem. Więc mój przyjaciel Chris i ja poszliśmy w jedną niedzielę z łomem i młotkiem, po prostu wybudowaliśmy je wszystkie i poprawiliśmy. Kiedy pierwszy raz się probowaliśmy, byłem bardzo rozczarowany dźwiękiem [echa], ponieważ można było to usłyszeć w orkiestrowych utworach. Rwałem włosy. Ale kiedy to naprawiliśmy, było po prostu cudownie. To był koniec poprawiania. Pomieszczenie wtedy pracowało bez echa wtórnego i po prostu tworzył bardzo czysty dźwięk.”

Podczas gdy prace budowlane odbywały się w Barnes, sesje w studio Carlton Street trwały normalnie. Celem było zminimalizowanie ogólnych zakłóceń w działalności: w momencie, gdy przestrzeń West End na dobre zamknie swoje podwoje, a nowy obiekt zostanie uruchomiony w ciągu kilku dni. Kolejną wcześniejszą decyzją było to, że Barnes będzie potrzebował nową konsolę. Dyrektor techniczny Olympic- Dick Swettenham, był odpowiedzialnym za projekt audio dla nowej 24-wejściowej konsoli typu „wrap-around”, która wykorzystywałaby transformatory Lustraphone i tranzystory germanowe.

Kiedy żywot Olympic na Carlton Street jako studio wreszcie dobiegło końca, pod koniec 1966 r., imponujący nowy kompleks Barnes był prawie gotowy, zgodnie z planem. Nowa, przyciągająca wzrok konsola była gotowa do wyjazdu, ale przecież trzeba było przenieść mnóstwo sprzętu i instrumentów. Przenosiny trwały trzy dni.
Przez wiele lat problemy z prawem autorskim związane ze słowem Olympic nie pozwalały na szerszą promocję historii studia, co stało się ważnym czynnikiem w jego rywalizacji z  Abbey Road Studios, które zyskało większe uznanie dzięki promocji EMI.
W 1987 r. Virgin Music kupiło studia, a nieruchomości przebudowano według innej specyfikacji praktycznej i akustycznej, po konsultacji z Samem Toyoshimą, japońskim konstruktorem studia, który o dziwo stwierdził, że studio „nie nadaje się do nagrywania muzyki”. Barbara Jefferies, wówczas kierownik Studio Virgin Music w Olympic Studios, poleciła, aby taśmy z ogromnej biblioteki sesji nagraniowych studia zostały wyrzucone. Pozbycie się tych taśm wiązało się z umieszczeniem ich w skrzyniach na zewnątrz budynku, pozostawiając je tam przez kilka dni. Niektóre zostały odzyskane przez niezwiązane osoby i ostatecznie stały się bardzo poszukiwanymi bootlegami. Odświeżone studio nadal przyciągało wielu czołowych artystów w latach 90. i 2000., w tym Madonnę i Björk. W grudniu 2008 r. grupa Virgin-EMI ogłosiła, że długo działające obiekty studyjne zostają zamknięte, Po czterech latach od zamknięcia Olympic Studios ponownie otwarto w październiku 2013 r. Jako kino z dwoma ekranami, kawiarnią, jadalnią i studiem nagrań. Przekształcenie części oryginalnego budynku w małe studio nagrań zostało przeprowadzone przez architekta Robertsona Granta, a akustykę wykonał członek personelu studia dźwięku Keith Grant i Russel Pettinger. Nowy obiekt studyjny działa obok historycznej roli budynku jako kina wykorzystującego dźwięk kinowy Flare Audio.

 

[6]  The Hit Factory (według:  oraz) to studio nagrań w Nowym Jorku, którego prestiż opierał się na jakości nagrań swoich znakomitych klientów, wymienię paru: The Rolling Stones, Ben E. King, Stevie Wonder, Bruce Springsteen, Madonna, B.B. King, Muddy Waters, Patti Smith, Casandra Wilson, Paul Simon, Whitney Houston, John Lennon & Yoko Ono, Robbie Robertson, Dream Theater, Talking Heads czy Foreigner. W 1994 r. studio przeszło do historii muzycznej z 41 nominacjami do nagrody Grammy za utwory nagrane, zmiksowane lub opracowane w swoich obiektach.

Kompozytor i producent Jerry Ragovoy otworzył studio nagrań w 1968 roku przy West 48th St. Później przeniósł się do przekształconego dwupoziomowego mieszkania przy 353 West 48th St., gdzie kręte schody służyły jako komora echa. W marcu 1975 roku Edward Germano kupił Hit Factory i ostatecznie przeniósł ją na 237 West 54th St. W 1991 roku Germano zbudował nowe studia w budynku o powierzchni ponad 3000 metrów kwadratowych przy 421 West 54th St. W latach 1989-1993 firma prowadziła także The Hit Factory w Londynie.

Na każdym z pięciu pięter znajdowało się oddzielne studio. Studio 1 na najwyższym piętrze mogło pomieścić 60-osobową orkiestrę. W budynku mieściło się także Hit Factory Mastering.

Pięć pięter (w tym piwnica) mieściło oprócz pięciu studiów nagraniowych, prywatne salony dla każdego studia, firmę masteringową Hit Factory Mastering, z kilkoma apartamentami, pokojami produkcyjnymi, wewnętrzną wypożyczalnią i sklepem, biblioteką taśm i obszernym magazynem. Studio 1 zajmowało całe najwyższe piętro budynku i zawierało cztery kabiny do dogrywania. Centrala została wyposażona w 80-wejściowy Solid State Logic 9000J jako centralny element, który obecnie znajduje się w Luminous Sound w Dallas w Teksasie. Duża sala była elastyczną przestrzenią z miejscem na dużą orkiestrę lub garderobę, biuro, halę produkcyjną, siłownię i dla kilku innych celów.

W 2002 r. powstały studia 6 i 7 wraz z konsolami Solid State Logic z 80 wejściami XL9000K. Każde studio zawierało 48-kanałowy system Pro Tools MIXPlus, Sony 3348 HR, dwa magnetofony Studer A827, pogłos Lexicon 960L i 480L. Studio 7 zostało zaprojektowane jako pomieszczenie do miksowania, z małą kabiną przylegającą do pokoju kontrolnego. Niestandardowe monitory Augspurger miały podwójne 15-calowe przetworniki TAD i 18-calowe ukryte subwoofery. Studio 6 miało srebrną kolorystykę, również z niestandardowymi Augspurgerami. W studiu znajdowało się pomieszczenie do śledzenia nagrań i kabiny do overdubu, wszystkie wykorzystujące szkło od podłogi po sufit w celu nieograniczonej widoczności między pokojami. Oprócz widoków każdy pokój w studio ma pływające podłogi, oddzielone i odizolowane od siebie.
Po śmierci Eda Germano w 2003 r. wdowa i dyrektor finansowy Janice Germano przeniosła w 2005 roku całą działalność studia do North Miami na Florydzie (gdzie Ed Germano kupił dawne studio Criteria w 1999 roku, zmieniając nazwę na Hit Factory Criteria Miami). Hit Factory został zamknięty 1 kwietnia 2005 roku. Ostatnim albumem, który został tam nagrany, było Octavarium Dream Theater. Baza działalności firmy została przeniesiona do pozostałych Hit Factory Criteria Miami w marcu 2005 roku.

 

[7] Rockfield Studios (według:  oraz ) założyli bracia Kingsley i Charles Ward aby ułatwić  sobie życie, bowiem gdy chcieli nagrać swój zespół- Charles Kingsley Combo, musieli to zrobić w Londynie. A to wymagało długiej podróży. To własne studio powstało na poddaszu domu rodzinnego w Amberley Court w Monmouth. Wtedy prawdopodobnie nie spodziewali się, że stanie się ono instytucją krajową…

Nowo powstałe studio, w którym zastosowano mikser Elcom i magnetofony EMI i Ferrograph, wkrótce przyciągnęło inne zespoły z Południowej Walii i Gloucestershire, a więc studio szybko przekształciło się w przedsięwzięcie komercyjne. Były to pierwsze lata 60. XX wieku. Rockfield stał się w pełni profesjonalnym studiem mieszkalnym w 1965 roku, prawdopodobnie pierwszym w Anglii i pozostaje jedną z najdłużej działających firm zajmujących się nagraniami w Wielkiej Brytanii, zaraz po Abbey Road.

W kompleksie Rockfield mieszczą się dwa studia, Coach House i Quadrangle, które można obsługiwać niezależnie od siebie. Starszy z nich, Coach House, został zbudowany w 1968 roku i obecnie koncentruje się wokół 48-kanałowej konsoli Neve 8128. Przestronna powierzchnia mieszkalna o powierzchni 150 metrów kwadratowych, z kamiennymi ścianami i drewnianym sufitem, wciąż emanuje urokiem lat 60. XX wieku, a studio ma również kilka kabin izolacyjnych, co czyni go dobrym wyborem do śledzenia z maksymalną separacją między instrumentami.

Drugie studio, Quadrangle, zostało zbudowane w 1973 roku i teraz ma 42-wejściową konsolę serii MCI 500. Powierzchnia na żywo Quadrangle jest jeszcze większa niż w jej siostrzanym studiu, z 170 metrami kwadratowymi przestrzeni do nagrywania rozłożonej na kilka większych pomieszczeń do nagrań i kilka mniejszych kabin na wzmacniacze i zestawy perkusyjne. W przeciwieństwie do wielu studiów, Rockfield nigdy nie wycofał z eksploatacji swoich oryginalnych komór echa, a trzy są dziś w użyciu, wyposażone w zabytkowe głośniki Lockwood i mikrofony Sennheiser MD441 i MD421 do rejestrowania ich naturalnego pogłosu. Komorom towarzyszy nie mniej niż pięć płyt EMT i niektóre standardowe w branży procesory pogłosowe AMS i Lexicon, a także więcej nietypowych jednostek, takich jak cyfrowy pogłos Ursa Major Stargate 323.

Oprócz konsol każdy pokój kontrolny oferuje ponad dwa tuziny klasycznych kanałów przedwzmacniacza i korektora, w tym kilka starych modułów Neve 1061 i API 550a oraz liczne moduły wejściowe z trzech konsol Rosser Electronics, które zostały zainstalowane w pokojach kontrolnych Rockfield w latach 1965 i pod koniec lat 70., zanim studia zostały wyposażone w biurka Trident.
Oba studia w Rockfield oferują również niezły wybór procesorów dynamiki, takich jak czcigodny UREI 1176LN i Neve 2254, a szafy mikrofonowe zawierają zabytkowe klejnoty, takie jak mikrofony lampowe Neumann U67, SM2 i KM64 oraz ich odpowiedniki AKG C12a i C28, jak a także liczne mikrofony dynamiczne i wstęgowe.

Z wielu znanych utworów nagranych na Rockfield, być może najbardziej kultowych, jest utwór „Bohemian Rhapsody” grupy Queen, ale Rockfield był także głównym studiem dla innych albumów zespołu „A Night At The Opera” i „Sheer Heart Attack”. Obecna menedżerka studia, Lisa Ward, córka założyciela studia, pamięta Freddiego Mercury’ego, który pisał fragmenty „Bohemian Rhapsody” siedzącego w pomieszczeniu, w którym w tamtych czasach trzymano paszę dla koni (dziś służy jako biuro studia). Inne klasyczne albumy nagrane w Rockfield to „Parachutes” Coldplay, „Morning Glory” Oasis, „Hemispheres” i “A Farewell To Kings” Rush…  Jest tych artystów zbyt wielu  by wszystkich wymienić, więc ograniczę się do tych najpopularniejszych: Black Sabbath, Motörhead, Simple Minds , Robert Plant, Annie Lennox, Paul Weller, Hawkwind, Iggy Pop, Van Der Graaf Generator, Suede, Kasabian i New Order.
Oprócz tradycyjnej działalności studyjnej, Rockfield oferuje kursy mistrzowskie z nagrywania stacjonarnego grupom do ośmiu studentów, a także organizuje kursy we współpracy z wieloma uczelniami.

 

 


[10] W oparciu o: 

[11] Na podstawie: 

[12] Więcej informacji można znaleźć tu: 

[13] Na podstawie: 

[14] Na podstawie: ,  oraz 

[15] Eddie Kramer opracował  w  Olympic Studios dwa single Beatlesów, które pojawiły się na Magical Mystery Tour – „All You Need Is Love” i „Baby You’re a Rich Man”. W 1967 roku Kramer opracował też w tym studio albumy dla The Rolling Stones, Small Faces, Traffic i Jimiego Hendrixa.

 


Kolejne części:

          

Tematy pokrewne:
Akustyka sal koncertowych >>